Bản thảo đánh máy tiểu thuyết “Đường giáp mặt trận” của nhà văn Nguyễn Khắc Phê

Bản thảo đánh máy tiểu thuyết Đường giáp mặt trận của nhà văn Nguyễn Khắc Phê. Tác phẩm có nhan đề ban đầu là Đường đỏ đá xanh và được ông hoàn thành từ năm 1970, khi mới 30 tuổi.

Thời điểm đó, ông  đang công tác tại Ty Giao thông Vận tải Quảng Bình và được cơ quan cử tham dự Trại sáng tác kéo dài sáu tháng tại Yên Sở (Hà Tây), do Tổng Công đoàn Việt Nam và Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Đây là khoảng thời gian đặc biệt quan trọng đối với sự nghiệp văn chương của ông.

Tại trại sáng tác, nhà văn Nguyễn Khắc Phê có điều kiện gần gũi, trao đổi với nhiều nhà văn tên tuổi như Nguyên Hồng, Kim Lân…và bắt tay vào viết Đường giáp mặt trận.  Nhà văn Kim Lân sau khi đọc bản thảo nhận xét: “Cậu viết trúng vấn đề rồi đấy, nhưng viết thế dễ bị đánh lắm!”. Còn nhà văn Nguyên Hồng góp ý: “Mình nghĩ Phê nên khoanh câu chuyện quanh cái đáy móng thôi…”.

Khi ấy, Nguyễn Khắc Phê vừa hoàn thành phần I gồm sáu chương với nhan đề khá ấn tượng: Đáy móng mặt người. Những góp ý chân thành đó đã khiến ông suy ngẫm và nuôi ý định xây dựng một bộ tiểu thuyết quy mô lớn, dự kiến khoảng một nghìn trang.

Năm 1976, tiểu thuyết Đường đỏ đá xanh được Nhà xuất bản Lao động phát hành lần đầu, lấy tên Đường giáp mặt trận và tái bản vào năm 1985. Trái với những lo ngại ban đầu, tác phẩm không những không gặp trở ngại mà còn nhận được sự động viên, khích lệ từ giới phê bình. Báo Nhân Dân đã dành nửa trang báo để giới thiệu và cổ vũ cây bút trẻ Nguyễn Khắc Phê.

Năm 2012, tiểu thuyết Đường giáp mặt trận cùng tác phẩm Những cánh cửa đã mở đã góp phần mang về cho nhà văn Nguyễn Khắc Phê Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật.

Bản thảo tiểu thuyết Đường giáp mặt trận hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Văn học Việt Nam

BTVHVN